E k’i winaq chik e chapom ri’ rumal katijom tzam kakib’inisaj kach’ich’ ri’

168

Pane’ b’a’ kakiraq k’ax rumal kakib’inisaj ch’ich’ katijom tzam ri’, eri winaqil man kaketaj taj we kekam rumal ri’, are tajin uq’alajisaxik rumal ri Wokajil Ajchajil Tinamit (PNC), are wa’ k’ulmam pa we junab’ ri’ aretaq xya’taj ub’ixik che e k’o 5 mil 387 chi winaq e chapom chik ri’ rumal Ma utz ta ub’inisaxk ch’ich’ kib’anom ri’ e ajb’insal ch’ich’ ri’, jeri’ utzijol xya’taj rumal ri Pablo Castillo ajtzijolinel ajchajil tinamit ri’.
Eri Castillo xuya’ ub’ixik che man junam ta ri’ ruk’ ri xk’ulmataj pa le junab’ 2016 ri’ are chi’ e k’o 7 mil 297 chi winaqil xechap pa we junab’ ri’ aretaq e q’ab’arel ri’, rumal ri’ k’o 7 mil 184 chi achijab’ ruk’ 113 chi ixoqib’ e chapom chik pa taq le nimatinamit xuquje’ pa taq le juyub’ tinamit pa we amaq’ ri’.

Xuquje’, pa le junab’ 2015 ri’, xya’ pa k’utik e nikpa’ chi e ajb’insal ch’ich’ e q’ab’arel e k’o e chapom ri’, pa enero k’a pa diciembre pa we junab’ ri’ k’o 5 mil 659 chi winaqil e ajb’insal ch’ich’ xechap ri’ rumal ma utz ta ub’insaxik le ch’ich’ xkib’an ri’, chi’ k’ut k’o 5 mil 542 chi achijab’ ruk’ 117 ixoqib’ xechapataj ri’.

Pa le rajilab’al Taqb’alil 157, rech ri Código Penal ri’, rech kanimab’al e ajb’insal ch’ich’: kub’ij wi che k’o tojb’al chi rij pa ka’winaq pa jun mil pwaqil tojb’al rech ri’ xuquje’ esal pa oxib’ ik’ pa oxib’ junab’ ri tojb’al chi rij jun maj nimanem ri’, chinaq kinb’insaj jun ch’ich’ utijom tzam ri, awan kunb’alil ri’, are tojb’al ri’ kakoj chi rij ri’.

Eri ajb’insal ch’ich’ che ri q’ab’arel utijom tzam ri’, man kuril ta chik ub’e kub’insaj ch’ich’ ri’ xuquje’ man reta’m ta chik jas le kub’an ri’, rumal eri uboq’wach eri uxikin man k’ot chik kurilo kuta ri’; sib’alaj katanim ranima’ ri’ xuquje’ sib’alaj pa aninaqil kab’in uk’ikel pa uch’akulil ri’.

Jeri’, man are ta chik ri b’e kurilo, man kuxe’j ta chik rib’ xaq kakatat chik kab’in ri’.

Q’alb’al ib’

Sib’alaj rajawaxik ri’ we kamik e jun winaq che q’ab’arel utijom tzam ri’ rajawaxik ri’ kub’insaj ta chik uch’ich’ ri’, rumal k’ut qaraj k’o winaq ke’usaj pa b’e ri’ qaraj k’o winaq ke’ukamisaj pa ub’e ri’, e k’o rachib’il ke’uya’ pa k’ax ri’.

COMPARTIR