Xb’antaj jun nim tzukunem ub’i’ Operación Mesoamérica II rech kaq’atexik nik’aj molaj b’anol k’ax pa taq tinamit ri’

104

 

Pa le tzukunem ya’olchajinik ub’i’ Operación Mesoamérica II, eri  Ministerio rech Gobernación che ri xb’antaj ri’ ruk’ kitob’anik ri e ajno’jchakunel rech ri Wokajil Ajchajil Tinamit (PNC), rech xb’an ri 14 chi tzukunem ri’, rech xchapik xuquje’ rech xtzukuxik jastaq rech q’alajisab’al b’anow k’ax kumaljun molaj b’anol k’ax pa taq tinamit, che ri kakib’an k’ax chi ke winaq kepe naj ri maj pa usaqil ri’ jacha’ pa taq ri tinamit rech Brasil, Perú, Panamá, Costa Rica, Nicaragua, Honduras, Iximulew xuquje’ México ri’.

Pa le b’anow tzukunem ri’ e are jun xetatb’enik ri Brasil, Perú, Panamá, Honduras xuquje’ México e are ri’ pa komonchak xib’an jun nim tzukuknem ub’i’  “Operación Mesoamérica II” ri’.

Eri tzukno’jchak xb’antaj ri’ are xuya’ pa saqil rech xch’ob’ik che ri winaqil rech India, Nepal, Bangladesh xuquje’ Eritea, are xe’ok loq pa América pa Brasil pa xik’ach’ich’, jeri’ xkimaj ri b’enam pa Estados Unidos rech América, are xeb’e pa ch’ich’ erelwinaq pa uwi’ ri palow xuquje’ xe’ok’ow pa taq tinamit ri’.

E nik’aj molaj b’anol k’ax ri’ e are xkichap kuk’ ri winaqil kik’amom loq rech xkib’an k’ax chi ke xuquje’ xkib’ij chi ke che kakikamisaj we man kakitoj taj le pwaq che xkita chi ke k’a maja’ ri’ xepe ri’.

Eri jun molaj b’anol k’ax ri’ e are xkikoj loq ri b’inel winaq ri’ pa le juyub’ tinamit rech iximulew ri’ xe’ok chi’ pa jun awam b’e q’axib’al rech Esquipulas xuquje’ Chiquimula, k’o b’anow k’ax xkib’an ri’ maj pa usaqil man k’ot jumul b’a’ xeraqatajjik, jeri’ xkikoj pa le kik’amik ri’ ajb’inisal ch’ich’ rech jalajoj taq ajchoq’e ch’ich’ rech erelwinaq ri’.

Eri jun molaj b’anol k’ax ri’ are xkib’an k’ax pa taq nik’aj chik amaq’ tinamit, k’o pa taq $15 mil pa $20 mil chi pwaqil xkita chi ke ri winaq kik’amom loq ri xkikoj loq pa le k’ulb’a’t juyub’ rech Honduras rech xkik’am loq pa uk’u’x nimatinamit ri’ xuquje’ rech te k’u ri’ xkik’am b’i pa Ayutla pa San Marcos rech kakik’am b’i pa EEUU ri’.

We jun molaj b’anol k’ax ri’ are xkib’an k’ax pa taq Esquipulas Chiquimula, Amatitlán Guatemala, Palin Escuintla xuquje’ Ayutla, pa k’ulb’a’til rech Tecun Umán pa San Marcos, chi’ xek’oji wi’ pa taq hoteles, pa taq ja sib’alaj chajim ri’ xuquje’ pa taq ja rech k’olib’al jastaqil kakitz’apij wi’ ri winaq xuquje’ chi’ kakitzuq wi’.

Pa taq le b’anow tzukunem ri’ xuquje’ chi’ xb’antaj wi’ kowinem xe’esax e 117 chi winaqil rech kepe pa taq tinamit naj, jacha’ taq rech (Nepal, India, Bangladesh xuquje’ rech Eritrea) ri’, eri tzukunem xmajtaj ri’ pa le 2016 xuquje’ rumal ri’ e k’o e 20 chi winaq b’anol k’ax e tz’apilik pache’ rumal ri’.

COMPARTIR