Rech b’a’ taqim ya’ik uchuq’ab’ ri b’anow chajinem pa k’ulb’a’til ri’ rech uq’atexik ri awan kunb’al ri’, eri q’atb’al tzij rech ri Ministerio rech Gobernación xuquje’ rech upatanexik ri cholchak rech cooperación regional EUROFRONT ri’ xb’an jun nim riqonem ib’ pa keb’ taqawokajil ri’ pa le Salón Menor rech ri nim rachoch taqawokajnem ri’. pa le nim riqonem ib’ ri’ xchomaxik wi ub’anik ri puqchajinem tzukunik rajawaxik ri’ xuquje’ rech uya’ik uchuq’ab’il ri chajinem rumal le Wokajil ub’i’ División rech Puertos, Aeropuertos xuquje’ Puestos Fronterizos (Dipafront) xuquje’ rech ri Subdirección General rech Análisis rech Información Antinarcótica (SGAIA) ri’ rech ri Wokajil Ajchajin Tinamit (PNC) ri’.
Eri cholchak ri’ are rech kub’an ri chajinem tzukunik pa k’ulb’a’t juyub’ pa amaq’ tinamit ruk’ taq ri chokonsab’al rech k’ak’ kemechakub’al rech ilob’al ri’, rech kaya uchuq’ab’ ri sak’ajil tzukno’jchak kumal ri e’ajchajin tinamit, rech uq’atexik ri awan kunb’al kuk’ ri molaj b’anol k’ax ri’. Jeri’ rech kab’an uchomaxik rech katzijoxik ri utz taq chak b’anom pa le utz kachajixik ri winaqil pa tinamit xuquje’ pa le kaq’atexik ri nuk’molaj b’anol k’ax ri’.
Eri b’anow nim riqonem ib’ ri’ are xnajb’ejsax ub’anik rumal le viceministro Antinarcóticos, Víctor Cruz, ri sib’alaj xub’ij chi k’o jun nim upatanib’al utzijob’exik uwach taq ri chak b’anom xuquje’ ruk’ taq ub’anikil ukojik ri k’ak’ taq kemechakub’al k’o nim uchuq’ab’ pa le b’anik jun nim chajinem kumal ri PNC. Xuquje’ sib’alaj xub’ij chi k’o jun nim upatanib’al ri katob’anik ri winaqilal pa wokajil chakunem ri’ xuquje’ pa ub’ixik taq ri tzijol rech kab’an pa kemonchak ri chajinem tzukunik kumal taq ri taqawokajil.
Rumal ri’, le taqanel rech Dipafront, Teddy Almazán, sib’alaj xub’ij che k’o nim upatanib’al taq ri nimachak rech chajinem pa taq k’ulb’a’t juyub’ pa amaq’ tinamit rech kaq’atexik ri kiq’axenik winaq maj kiwujil keqam, jeri’ rech ya’el uchuq’ab’ ri b’anow taq puqtzukunem pa le ukojik taq ri k’ak’ kemechakub’al ri kuq’alajisaj uwach taq ri k’ax xuquje’ rech kab’an ri chajinem pa le kiq’axenik ri winaqil maj kiwujil keqam ri’ are ri’ rech pa ub’anik utzilem chi ke taq ri winaqilal pa tinamit.
Pa le riqonem ib’ ri’ are jun xk’oji le k’amal b’e rech ri programa EUORFRONT rech le Unión Europea, José Antonio Cambronero; ri taqanel rech ri SGAIA, a Wuilver Arreaga; jeri’ ri ajchomanelab’ rech ri cholchak ri’, ri e’are kakitzijob’ej ub’ixik ri chakum ri’ ruk’ ri utz taq b’anom rech ya’ik uchuq’ab’ ri chajinem pa tinamit xuuje’ rech kaq’atexik nik’aj molaj b’anol k’ax chi’ pa amaq’, jeri’ pa taq amaq’ib’ ri’. Xuquje’ sib’alaj xya’taj utzijol che ri cholchak ri’ are rech kuwa’lisaj uwach taq ri riqonem tzijob’enik xuquje’ ruk’ le cooperación regional ri’.
