Ruk’ taq ya’ik uq’ij chaq’ab’ pa lunes 19 rech enero ri ub’elej reqa’lenel ri Wokajil Ajchajin Tinamit (PNC) ri’, a Frallan William Medrano Pernillo, ri ruk’ ronojel uchuq’ab’, ruk’ ronojel k’amow reqa’lexik uchakunik xuquje’ ruk’ ronojel ranima’ xunimaj ub’anik ri chajinem xuquje’ xunimaj pa tinamit Iximulew. Eri ukaxon ri are xa’ xtelex b’i, xk’am b’i pa Galería rech Honor rech ri K’amoj ub’e ri PNC, ri xya wi le retal nimab’al xub’an pa uk’aslemal pa le chajin winaqilal ri’.
Pa le ya’ik kiq’ijol ri’ xb’an ri solinem kumal ri wokajil ajchajin tinamit, xuquje’ xuquje’ are chi’ xna’texik ub’i’ a Medrano Pernillo, ri kib’i’ ri puq rachib’il ruk’ nim b’isonem: “rumal e k’ot chik, rumal xekamisaxik pa chajinem ri’”. Xuquje’ eri rachalalil ri ajchajinel xkamik xya ri Lamak Amaq’ rech na’tib’al ri loq chak chajinem xkib’an pa le taqawokajil, rech pa uloq’aq’exik ri’.
Eri ministro rech Gobernación, Marco Antonio Villeda, are xuk’am ub’e ub’anik ri kojem nimatzij, sib’alaj xub’ij e we na’texik ri ub’i’ ri eqa’lenel, a Medrano Pernillo, ri xe’uchomaj ri chi jujunal winaq e’aj iximulew che ri ke’ok pa le PNC, ruk’ suk’ilal, eyeb’al kub’al k’u’x xuquje’ ruk’ ronojel unimaxik uchak pa amaq’ tinamit. “Eri eqale’n chak ri’ ar la’ kuwok ronojel q’ij, ruk’ tijowchuq’ab’ maj utzijoxik, xuquje’ ruk’ ki’kotem rumal reqa’lenel ri wonaqilal chajinem ri’ ri sik’om ub’i’ pa le kachajixik koojel ri winaqilal ri’”, xcha’.
Eri taqawokajnel rech ri Ya’olchajinem pa Amaq’ xub’ij che ri xutaq ub’anik ri chajinem kumal ri wokajil ajchajin tinamit rech kab’an ri ya’ik kiq’ijol ri ajchajinelab’ xekamisaxik pa le chajin tinamit ri’. “Man xaq kab’an wari’, xane’ are jun ilob’anem rech suk’umalil taqawokajil xuquje’ rech uloq’oxik ri kichak xkib’an ruk’ sik’ilal”, xcha’.
Eri k’amal b’e rech ri PNC, David Custodio Boteo, sib’alaj xub’ij chi ke ri ajchajinel tinamit rech kakiya’o uq’ij ri tijowchuq’ab’ chajinem xub’an a Medrano Pernillo, ruk’ jun utzilaj uloq’axik, ruk’ utz anima’ pa suk’ilal ri’. “Xuya kanoq ri utz uk’utib’al chaqe, ri loq’ ub’i’, ri loq’ unimanik rech kaqasach kanoq. Ri unimaxik pa amaq’el kak’oji pa le tzijob’alil xuquje’ pa le kanima’ ri Wokajil Ajchajin Tinamit”, xcha’.
“Eri eqa’lenel a Medrano Pernillo are jun chi ke ri achijab’ che are xucha’o xinimanik ruk’ mach’ach’em ib’,man xuta taj we man k’ax ta ri’, che ri jun Ajchajinel man xaq ta chak ri’ ri tijowk’ax, xane’ are jun k’aslemalil, ri k’o che kuya jun pa kamikal ruk’ q’ijol”, xcha’ a Custodio Boteo.
Eri a Medrano Pernillo, ri are aj pa juyub’al rech San José Acatempa, Jutiapa ri’, ri are xok pa wokajil ajchajin tinamit rech ri PNC, pa le 15 rech marzo rech 2022, xk’oji pa chajinem pa le Comisaría 15. Ri are xa’ xkamisax pa jun k’aqb’al q’aq’ kumal nik’aj pandilleros terroristas, are chi’ tajin pa puqtzukunik chajinem paq’ij domingo 18 rech enero ri’, pa le 1ª avenida, pa nimab’e rech ri zona 3, aldea Chichimecas, Villa Canales ri’.
Are chi’ xtaqataj ri’ xk’am b’i pa aninaqil kumal ri e’ajtob’anel yowab’ rech xkik’am b’i pa jun nimaja rech kekunanem pa Villa Nueva, Iximulew chi la’ k’ut tajin wi ukunaxik ti xkamik pa nimaq’ab’ rech paq’ij lunes ri’. Sib’alaj k’ax ri’, rumal xuya kanoq utukel ri alaj umi’al k’ate waqib’ ujunab’.
Eri xub’ij ri Wokom K’amal B’e rech Iximulew ri’ are sib’alaj k’o nim upatanib’al chi uwach ri k’aqanem xb’an kumal nik’aj b’anol k’ax chi ke ri wokajil ajchajin tinamit. Rumal ri xk’ulmataj ri’, xtaq ukojik ri Korlim Ya’olchajinem rech pa jun ik’ pa ronojel rulewal amaq’ tinamit. Are rech qas taqim ri’ rech keq’atexik ri nik’aj molaj b’anol k’ax, xuquje’ rech uq’atexik ri b’anoj k’ax kab’anik.
