Ri q’atb’al tzij xkiya ub’ixik ri umajib’al ri cha’nik rech kecha’ik ri nab’e k’amal b’e xuquje’ ri to’l rech chi ke ri moloj man rech taj e q’atb’al tzij (ONG) chi uwach ri Codede, ri kipatil kux na pa le junab’ 2027-2028.
Pa ronojel ri amaq’ tinamit xjaq jun k’ak’ b’anow sik’inik rech kecha’ik ri k’amal taq b’e, nab’e xuquje’ ri kachi’l, rech ri moloj man rech taj e q’atb’al tzij ri ke’ok pa le Consejos Departamentales rech Desarrollo (Codede) pa le junab’ 2027 2028 ri’. Kek’oji ri moloj che tz’ib’am kib’i’ pa taq le wuj, ri k’o kitzijoxik xuquje’ kechakun pa taq le tinamit (departamento) che ri kab’an wi ri cha’nik.
Ri Nima Moloj rech Cha’nik pa taq tinamit kab’an na pa le ik’ octubre pa taq ri juk’al keb’ (22) taq tinamitrech ri Nimatinamit Amaq’, pa taq le q’ij, kajb’al xuquje’ pa taq le k’olib’al che cholajisam pa le wuj rech ri kechomanik pawe 22 rech septiembre ri’ xya’taj utzijol pa le Diario rech Centro América (DCA) ri’.
22-09-2026 DCA LEGAL / Rech Chaqasaj
Ri rajawaxik kak’utik
Ri moloj che kakaj ke’okik rajawaxik kakicholajisaj wa’ ri wujilal ri’:
Kiwujilal ya’tal rumal q’atb’al tzij (Acreditación legal) ri’: Kak’ut ri wuj ri’ che kub’ij k’o ri moloj xuquje’ ri tz’ib’am uwach, k’o ri wujilal ya’tal pa uq’ijol rumal ri q’atb’al tzij.
B’anom chak pa le departamento ri’: Kak’utik che k’o chak kub’an pa le tinamit che ri karaj ka’ok wiri’. We man k’ututal taj pa le wuj rech ya’tal rumal q’atb’al tzij, ya’tal ri’ rech kakito’o uwach ruk’ ri wujilal uwokib’al ri moloj ri’ on rech chak patan.
Uwujil rech xa’ jun k’amal b’e kak’utik: Pa ujujunal ri moloj xa’ rech jun winaq che ri ya’talil chi re ri’ kach’a’wik xuquje’ kacha’onik, pane’ b’a’ man k’ot upatan we k’o uwach pa k’i tinamit ri’.
Uk’utik DPI xuquje’ wuj rech kojom che upatan: Ri winaq che kutij uchuq’ab’ rajawaxik b’a’ kuk’ut ri uwuj DPI k’ak’ xuquje’ ri wujilal xya’taj che rumal ri umoloj, jacha ruk’ ri taqanik k’o chi upam.
Rajawaxik kak’oji ri ajpatanel ri’l: Ri winaq xk’utik rajawaxik kopan pa le Nimalaj Moloj xuquje’ man k’o ta uq’atib’al chi uwach ri Sistema rech Consejos rech Desarrollo, rajawaxik kukoj ub’ixik ri man ya’tal taj chi ke ri ajchakib’ rech ajchak ajpatanel taj pa taqawokajilal pa tinamit.
Kitob’anik ri tinamit
Ri Nima Moloj ib’ kicha’om ri moloj man rech ta taqanik q’atb’al tzij are kekowinik kakib’an ri cha’onik xuquje’ kakitzukuj jas ub’anik jacha ri nab’e k’amal b’e xuquje’ ri rachi’il.
We pa le kajb’al ri q’ij b’im chik we man k’o ta jun k’amal b’e kopanik, kaya’taj jun kajb’al (1 hora) rech kayb’exik. Aretaq kak’is ri kajb’al ri’, katz’apix ri k’amik wuj xuquje’ kamajtaj ri cha’onem ri’ pa le k’olib’al b’im ri’.
We man k’o ta jun kopanik’, kab’an ri’ le jun mul k’ak’ sik’inik cha’onem pa le juk’al lajuj (30) q’ij chi rij ri q’ij b’im nab’e.
Ri rajchakib’ ri Ministerio rech Gobernación (Mingob) xuquje’ le rech ri Gobernación Departamental kakika’yej, chi uwach na ri jujunal ri Moloj, we ri wujilal k’o ucholajil ruk’ ri taqanik k’o pa uq’ijol ri’.