Eri nimalaj katob’anik ri amaq’ib’ ri’ are kuya nim uchuq’ab’ ri ya’olchajinem, ri jikom taqanem pa tinamit ruk’ ri uq’atexik taq nik’aj molaj b’anol k’ax chi’ jeri’ pa taq amaq’ib’ le katajin uchomaxik utzijob’exik kumal ri q’atb’al tzij rech ri Ministerio rech Gobernación (MINGOB) kuk’ rajchomanelab’ le Comunidad Diplomática Internacional ri’.
Pa le nim riqon ib’ sib’alaj xkitzijoj ri chak kib’anom xuquje’ xkichomaj ri kemon chakunik kakib’ano rech kakiq’atij le b’anow taq k’ax kab’an pa taq amaq’ib’, rech uya’ik uchuq’ab’ ri chajinem pa tinamit, rech kakub’isax ub’anik unimaxik uwach taq ri ya’talil chi ke ri winaqib’ xuquje’ rech kab’an ri jikom poq’san chak meb’il pa rulewal taq amaq’ib’.
Ub’anikil le kub’al tob’anik
Le viceministro rech Seguridad, Estuardo Solórzano, ri are sib’alaj xub’ij che ri jamalil b’anob’al are rech kakitunu ub’anik taq ri kemonchak rech uq’atexik ri b’anow k’ax xuquje’ rech kaya uchuq’ab’ ri q’axeb’al taq tzijoil are we k’o ri uq’atexik taq k’ax kab’an pa amaq’ tinamit.
Sib’alaj xub’ij che ri Iximulew ri’ are jun ri’ ajkemon kub’al tob’anel pa le b’anow kemon chajinik xuquje’ che ri ronojel taq ri b’anowem ri’ are la’ kab’an pa usaqilal ri’ pa ropanb’al ub’anikil ri ya’talil chi ke ri winaqil. Xub’ij chik che ri wokajil chajin tinamit are tajin kakib’ano jacha ri kub’ij pa le taqanem tzij xuquje’ rech kanimaj ronojel taq ri ya’tal chi ke ri winaqil.
Chajinem pa taq k’ulb’a’til
Le viceministro rech Antinarcóticos, Víctor Cruz Reynoso, ri are xub’ij che ri b’anow chajinem pa taq k’ulb’a’til, pa taq uk’olib’ail portuarias xuquje’ pa taq kitak’alib’alil xik’ach’ich’ are la’ rech kuya uchuq’ab’ ri chajinem ri kaq’atexik taq nik’aj molaj b’anol k’ax chi’ pa tinamit jeri’ pa taq amaqib’, jacha ri narcotráfico, ri k’ayin awan jastaq, ruk’ nik’aj chik b’anow taq k’ax ri’.
Sib’alaj xub’ij k’ut che ri kemon chakunem kumal ri taqawokaj e’ajchak pa tinamit xuquje’ kumal taq rajchoq’e rech wokaj poq’san chak meb’il rech ketob’anik ri’ kakiya uchuq’ab’ ri upatanil taq ri taqawokaj ri’ pa le kaq’atexik ri nuk’molaj b’anol k’ax ri’. Xuquje’ sib’alaj xub’ij che ri sak’ajil chak ri’ are la’ tajin ub’anik kumal taq ri wokajil e’ajq’atenel awan kunb’al ri’.
Le molaj taq amaq’ib’ nimatinamit
Pa le riqon ib’ xek’oji le rajchomanelab taq le Organización rech le Naciones Unidas (ONU), le Unión Europea kuk’ ri rech le Embajadas kriqitaj pa Iximulew. Kuk’ ri rajtaqanelab’ ri PNC, ri rajtaqanel le Dirección General rech Inteligencia Civil (DIGICI), kuk’ ri rajchakunelab’ ri Taqawokaj rech Ya’olchajinem pa Amaq’ kuk’ taq rajpatanelab’ le Wokom Amaq’.
Eri wokaj ajchomanelab’ ri’ sib’alaj xkiya uq’ij ri chak tajin ub’anik rumal le wokom k’amal b’e Iximulew rech kukub’isaj kachajixik le kemon taq e’ajchomanelab’ taq amaq’ib’ nimatinamit, rech kakub’isax ri chajinem pa tinamit, rech pa b’anow jikom taqanem tzij ri’ rech uq’atexik taq ri k’axk’olil kab’an pa taq amaq’ib’ nimatinamit pa uwachulew.